Giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt và cách xác định chi tiết năm 2026

Thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) là một sắc thuế quan trọng, đóng góp vào ngân sách nhà nước và góp phần điều tiết sản xuất, tiêu dùng các mặt hàng xa xỉ hoặc có hại cho xã hội. Việc hiểu rõ cách xác định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt là yếu tố then chốt để doanh nghiệp thực hiện đúng nghĩa vụ pháp lý và tối ưu hóa chi phí.

Thuế tiêu thụ đặc biệt là gì và đối tượng áp dụng

Thuế tiêu thụ đặc biệt là loại thuế gián thu, đánh vào một số loại hàng hóa, dịch vụ mang tính chất xa xỉ, hoặc có tác động tiêu cực đến sức khỏe, môi trường, an sinh xã hội. Mục đích của thuế TTĐB không chỉ là tăng thu ngân sách mà còn là công cụ để Nhà nước quản lý và định hướng sản xuất, tiêu dùng.

Các đối tượng chịu thuế TTĐB bao gồm hàng hóa như bia, rượu, thuốc lá, xăng dầu, ô tô dưới 24 chỗ, xe mô tô trên 125cm3, điều hòa công suất nhất định, vàng mã, hàng mã, tàu bay, du thuyền. Đối với dịch vụ, các lĩnh vực chịu thuế bao gồm kinh doanh xổ số, massage, karaoke, quán bar, vũ trường, đặt cược, casino, kinh doanh golf.

Nguyên tắc xác định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt

Việc xác định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt tuân theo các nguyên tắc cơ bản, đảm bảo tính công bằng và phù hợp với từng loại hình sản xuất, kinh doanh.

• Nguyên tắc chung: Giá tính thuế là giá bán ra hoặc giá cung ứng dịch vụ chưa bao gồm thuế TTĐB.
• Đối với hàng hóa nhập khẩu: Giá tính thuế là giá trị của hàng hóa nhập khẩu cộng với thuế nhập khẩu (nếu có) và các loại thuế, phí khác.
• Đối với hàng hóa sản xuất trong nước: Giá tính thuế là giá bán ra.
• Đối với dịch vụ: Giá tính thuế là giá thanh toán hoặc giá cung ứng dịch vụ chưa bao gồm thuế TTĐB.

Xác định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với hàng hóa nhập khẩu

Đối với hàng hóa nhập khẩu, việc xác định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt hàng nhập khẩu cần tuân thủ quy định tại Khoản 1, Điều 4, Thông tư 195/2015/TT-BTC. Giá tính thuế bao gồm giá CIF (giá trị hàng hóa, bảo hiểm và cước phí vận tải) cộng với thuế nhập khẩu và các loại thuế, phí khác phải nộp (trừ thuế TTĐB).

Cụ thể, công thức như sau:

Giá tính thuế TTĐB nhập khẩu = Giá CIF + Thuế nhập khẩu + Các loại thuế, phí khác (nếu có, trừ thuế TTĐB).

Nếu hàng hóa nhập khẩu được miễn thuế nhập khẩu, thì giá tính thuế TTĐB sẽ được xác định bằng giá CIF cộng với các loại thuế, phí khác (nếu có, trừ thuế TTĐB).

Xác định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với hàng hóa tại khâu bán ra trong nước

Đối với hàng hóa sản xuất và bán ra trong nước, giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt được xác định theo giá bán ra chưa bao gồm thuế TTĐB. Tuy nhiên, có những trường hợp đặc biệt:

• Giá bán sau khi đã giảm giá: Nếu doanh nghiệp có chương trình giảm giá cho tất cả khách hàng tương tự nhau và ghi trên hóa đơn bán hàng, thì giá tính thuế là giá đã giảm.
• Hàng hóa bán điều chuyển cho các đơn vị hạch toán phụ thuộc: Giá tính thuế là giá bán của đơn vị hạch toán phụ thuộc cho khách hàng ngoài.
• Hàng hóa gia công: Đối với giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với hàng gia công là giá bán của cơ sở nhận gia công chưa bao gồm thuế TTĐB.
• Hàng hóa bán trả góp, trả chậm: Giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với hàng bán trả góp trả chậm là giá bán trả tiền một lần chưa bao gồm thuế TTĐB.

Trường hợp doanh nghiệp có cơ sở sản xuất hạch toán tập trung hoặc có cơ sở sản xuất hạch toán phụ thuộc, thì giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với hàng hóa tại khâu bán ra là giá bán ra của cơ sở sản xuất chưa bao gồm thuế TTĐB.

Xác định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các ngành dịch vụ

Đối với các dịch vụ chịu thuế TTĐB, giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt được xác định là số tiền mà doanh nghiệp nhận được từ việc cung ứng dịch vụ đó, chưa bao gồm thuế TTĐB.

Trong trường hợp cung ứng dịch vụ theo hình thức trả tiền trước, trả nhiều lần hoặc trả góp, giá tính thuế là tổng số tiền dịch vụ chưa bao gồm thuế TTĐB mà doanh nghiệp sẽ nhận được.

Nếu có các khoản chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán được ghi trên hóa đơn thì giá tính thuế sẽ được trừ đi các khoản này. Tuy nhiên, nếu chiết khấu chỉ áp dụng cho một số đối tượng khách hàng nhất định thì không được trừ.

Các câu hỏi thường gặp về giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt

1. Giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt là gì?
Giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt là gì được hiểu là giá trị làm căn cứ để cơ quan thuế tính ra số thuế TTĐB phải nộp, tùy thuộc vào từng loại hàng hóa, dịch vụ và khâu tính thuế.

2. Hàng hóa nào không chịu thuế tiêu thụ đặc biệt?
Các hàng hóa do doanh nghiệp sản xuất, gia công trực tiếp xuất khẩu hoặc bán ra, ủy thác cho cơ sở kinh doanh khác để xuất khẩu được miễn thuế TTĐB. Ngoài ra, hàng viện trợ nhân đạo, hàng viện trợ không hoàn lại, quà tặng, quà biếu theo quy định cũng thuộc diện không chịu thuế.

3. Thời hạn nộp tờ khai thuế TTĐB là khi nào?
Thời hạn chậm nhất là ngày 20 của tháng tiếp theo đối với trường hợp nộp theo tháng, và 10 ngày kể từ ngày phát sinh nghĩa vụ thuế đối với trường hợp nộp theo từng lần phát sinh.

Thời hạn nộp và kê khai thuế TTĐB

Việc kê khai và nộp thuế TTĐB cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về thời hạn để tránh bị phạt.

• Kê khai theo tháng: Thời hạn chậm nhất là ngày 20 của tháng tiếp theo tháng phát sinh nghĩa vụ thuế.
• Kê khai theo từng lần phát sinh: Thời hạn chậm nhất là 10 ngày kể từ ngày phát sinh nghĩa vụ thuế.

Thời gian nộp tiền thuế TTĐB trùng với thời gian nộp tờ khai thuế.

Việc nắm vững các quy định về giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt, thời hạn kê khai và nộp thuế là vô cùng quan trọng. Hãy luôn cập nhật các văn bản pháp luật mới nhất để đảm bảo tuân thủ đúng quy định của Nhà nước.